Op 2 oktober kwamen bevoegde autoriteiten uit heel Europa bijeen in Dublin voor de halfjaarlijkse bijeenkomst van ENACA. Namens het Architectenregister waren onze collega's Chris Nas en Michel Geertse afgevaardigd. Een logische vraag is: wat doet het Architectenregister bij een Europees overleg over architectenregistratie? Het antwoord ligt in onze wettelijke taak.

Het Architectenregister en Europa

Het Architectenregister is door de wetgever in Nederland aangewezen om uitvoering te geven aan de Wet op de architectentitel. Die wet beschermt de titels interieurarchitect, architect, stedenbouwkundige, tuin- en landschapsarchitect en geeft uitvoering aan Europese regelgeving over beroepskwalificaties.

Dat betekent dat wij niet alleen het Nederlandse register beheren, maar ook buitenlandse beroepskwalificaties beoordelen voor erkenning in Nederland. Ook geven wij verklaringen uit over in Nederland geregistreerde architecten zodat zij elders in Europa kunnen werken. Daarvoor is het noodzakelijk om samen te werken met Europese overheden, andere bevoegde autoriteiten en zusterorganisaties aan een consistente toepassing van wet- en regelgeving rond registraties en beroepskwalificaties. Ook moeten we op de hoogte blijven van ontwikkelingen die gevolgen kunnen hebben voor Nederlandse ruimtelijk ontwerpers en brengen we tegelijkertijd de Nederlandse praktijk en belangen onder de aandacht.

Wat is ENACA?

ENACA, het European Network of Architects' Competent Authorities, brengt de bevoegde autoriteiten voor architectenregistratie uit de lidstaten van de Europese Unie, de Europese Economische Ruimte (EER), Zwitserland en kandidaat-lidstaten samen voor overleg, kennisuitwisseling en samenwerking.

Leden bespreken de uitvoering van Europese regelgeving voor de erkenning van beroepskwalificaties, wisselen ervaringen uit over registratieprocedures en delen goede voorbeelden uit de praktijk. Daarmee draagt ENACA bij aan een betrouwbare en consistente toepassing van de Europese regels die de mobiliteit van gekwalificeerde beroepsbeoefenaren binnen Europa mogelijk maken.

Belangrijk onderwerp: de Skills Portability Act

Een van de belangrijkste onderwerpen in Dublin was het Europese voorstel voor de Skills Portability Act. Met deze wetgeving wil de Europese Commissie de grensoverschrijdende mobiliteit van professionals verder bevorderen door procedures voor de erkenning van beroepskwalificaties te vereenvoudigen en te versnellen.

Daarbij kijkt de Europese Commissie ook naar vereenvoudiging van de erkenning van beroepskwalificaties van professionals die hun opleiding of registratie buiten de Europese Unie hebben behaald. Dit roept belangrijke vragen op over de wijze waarop vakbekwaamheid, kwaliteitsborging en vergelijkbaarheid van opleidingen kunnen worden gewaarborgd.

Voor het Architectenregister is dat een relevant vraagstuk. Het is essentieel dat de bescherming van de architectentitel en de kwaliteitseisen die daaraan verbonden zijn behouden blijven. Daarom neemt het Architectenregister deel aan een ENACA-werkgroep die hierover in gesprek gaat met de Europese Commissie.

Wederzijdse erkenning tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk

Ook werd gesproken over een mogelijke overeenkomst tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk voor de wederzijdse erkenning van beroepskwalificaties. Als een dergelijke overeenkomst tot stand komt, kan dat het voor Nederlandse architecten eenvoudiger maken om in het Verenigd Koninkrijk werkzaam te zijn.. Heldere en werkbare afspraken zijn daarbij van groot belang.

Leren van Europese praktijkvoorbeelden

Naast deze beleidsontwikkelingen bood de bijeenkomst ruimte om ervaringen uit te wisselen over registratieprocedures, nationale regelgeving en kwaliteitseisen. Door in gesprek te gaan met collega-organisaties uit andere Europese landen krijgen wij beter inzicht in de kansen en belemmeringen die Nederlandse architecten kunnen tegenkomen wanneer zij zich in een ander Europees land willen registreren. Die kennis helpt ons bij onze taak om buitenlandse kwalificaties te beoordelen en Nederlandse ontwerpers beter te informeren over internationale ontwikkelingen.

Samen werken aan vertrouwen in de titel

Een beschermde titel is meer dan een woord achter een naam. Achter iedere inschrijving staan opleiding, ervaring en vakbekwaamheid. Internationale samenwerking helpt die kwaliteit ook over landsgrenzen heen te waarborgen. Daarmee ondersteunen we niet alleen de mobiliteit van professionals, maar ook de kwaliteit van de gebouwde en landschappelijke omgeving en de bescherming van opdrachtgevers en gebruikers.

De ENACA-bijeenkomst in Dublin werd georganiseerd door het Royal Institute of the Architects of Ireland (RIAI), de Ierse bevoegde autoriteit en net als het Architectenregister lid van ENACA. Wij danken RIAI voor de organisatie en gastvrije ontvangst op hun hoofdkantoor in Dublin.